eş-Şekâ’iku’n-Nu‘mâniyye’nin Mukaddimesi Üzerine Düşünceler

Yazarlar

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.10435919

Anahtar Kelimeler:

eş-Şekâ’iku’n-Nu‘mâniyye, eş-Şekâik, Taşköprülüzâde, tabakat, mukaddime

Özet

İslam ilim, düşünce ve edebiyat geleneğinde tabakatlar birçok işlevinin yanında özellikle kültür tarihi çalışmalarının vazgeçilmez kaynaklarıdır. On altıncı yüzyıl Osmanlı bilginlerinden Taşköprülüzâde Ahmed Efendi’nin (ö. 968/1561) kısaca eş-Şekâik ismiyle bilinen eseri de Osmanlı tabakat kültürünün zeminini oluşturmaktadır. Yapılan çalışmalarda tabakatlar daha ziyade içerikleriyle dikkate alınırken bu çalışmada anlatının kendisine odaklanılacak fakat bu da sadece eş-Şekâik’in mukaddimesiyle sınırlandırılacaktır. Makalede müellifin kimi terimler üzerinden okurla kurduğu iletişim dili tahlil edilecek ve bu dil aracılığıyla yaptığı göndermeler tartışılacaktır.

Referanslar

Arıcı, Mustakim, Abdurrahman Atçıl ve Mehmet Arıkan. “Prosopografik Bir İnceleme: Osmanlı’nın Âlimi Taşköprülüzâde, Çevresi, Kariyeri ve Telifatı.” Taşradan Merkeze Bir Osmanlı Ulemâ Ailesi, Taşköprülüzâdeler ve Isâmuddîn Ahmed Efendi, editörler Mustakim Arıcı, Mehmet Arıkan, 1-162. İstanbul: İLEM, 2020.

Arslan, Sami. “Hamdele-Salvele’nin Dili: Telifte Yetkinlik Aracı Olarak Berâ’etu’l-İstihlâller.” Osmanlı Araştırmaları 57 (2021): 283-318.

Atçıl, Abdurrahman. Erken Modern Osmanlı İmparatorluğu’nda Âlimler ve Sultanlar. İstanbul: Klasik Yayınları, 2019.

Er, Rahmi. “Risâle.” TDVİA. c. 35. İstanbul, 2008.

Erünsal, İsmail E. Orta Çağ İslâm Dünyasında Kitap ve Kütüphane. İstanbul: Timaş, 2018.

Gönül, Behcet. “İstanbul Kütüphanelerinde al-Şaḳā‘iḳ al-Nu‘māniya Tercüme ve Zeyilleri.” Türkiyat Mecmuası 7-8, s. 11 (1945): 136-168.

İsâmuddîn Ebu’l-hayr Ahmed b. Mustafa Taşköprülüzâde. Medînetu’l-ulûm. Köprülü Kütüphanesi-Fazıl Ahmet Paşa 1387.

Kâtip Çelebi. Keşfu’z-zunûn’an Esâmi’l-Kütübi ve’l-Funûn. Hazırlayan Muhammed Abdülkadir ‘Atâ. 3 c. Beyrut: Daru’l-Kütübi’l-İlmiyye, 2008.

Mecdî Mehmed Efendi. Hadâiku’ş-Şekâik. Hazırlayan Abdulkadir Özcan. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1989.

Özcan, Abdülkadir. “eş-Şekâiku’n- Nu‘mâniyye.” TDVİA. c. 38. İstanbul, 2010.

Özkan, Mustafa. “İrhâsâtla İlgili Rivayetlerin Metin ve Anlam Açısından Değerlendirilmesi.” Şırnak Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 7, s. 14 (2016/2): 23-41.

Taşköprülüzâde Ahmet Efendi. eş-Şâkâiku’n-Nu’mâniyye fî ‘Ulemâ’i’d-Devleti’l-‘Osmâniyye. Neşreden Ahmed Suphi Furat. İstanbul: İÜ Edebiyat Fakültesi, 1985.

Taşköprülüzâde Ahmet Efendi. eş-Şakâ’iku’n-Nu‘mâniyye fî Ulemâ’i’d-Devleti’l-Osmâniyye: Osmanlı Alimleri. Hazırlayan Muhammet Hekimoğlu. İstanbul: Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı, 2009.

İndir

Yayınlanmış

2023-12-29

Nasıl Atıf Yapılır

Arslan, Sami. “Eş-Şekâ’iku’n-Nu‘mâniyye’nin Mukaddimesi Üzerine Düşünceler”. Zemin, no. 6 (Aralık 29, 2023): 212–227. Erişim Mart 5, 2024. https://zemindergi.com/index.php/pub/article/view/93.

Sayı

Bölüm

Araştırma Notları