Yapay Zekâ Kullanım Politikası

Zemin, üretken yapay zekâ araçlarının (büyük dil modelleri ile görsel, ses ve metin üreten benzer sistemlerin) bilimsel yayında kullanımında şeffaflığı ve yazar sorumluluğunu esas alır. Bu politika, COPE’un yapay zekâ araçlarına ilişkin görüşü ve uluslararası dizinlerin beklentileriyle uyumludur. Temel ilke şudur: Yapay zekâ bir araçtır, sorumlu bir özne değildir; bir çalışmanın doğruluğundan, özgünlüğünden ve bütünlüğünden yalnızca ve daima insan sorumludur.

1. Yazarlar İçin

Üretken yapay zekâ araçları yazar olarak gösterilemez; zira yazarlık, çalışmanın bütününden sorumlu olmayı, onu savunabilmeyi ve telif ile etik yükümlülükleri üstlenmeyi gerektirir, yapay zekâ ise bunları üstlenemez. Yazarlar, bir çalışmanın hazırlanmasında üretken yapay zekâdan esaslı biçimde yararlandılarsa (çeviri ötesinde metin üretimi, içerik oluşturma, yeniden yazım, veri çözümlemesi yahut görsel üretimi gibi), bunu makale sonundaki beyanlar bölümünde, kullanılan aracı, sürümünü ve kullanım amacını belirterek açıklamalıdır (bkz. Makale Gönderim Rehberi, 6.5). Yalnızca dil, imla ve biçim düzeltmesi için kullanılan araçlarda beyan mecburiyeti yoktur, fakat tavsiye edilir. Yapay zekânın ürettiği her tür içeriğin doğruluğundan, özgünlüğünden ve kaynak gösteriminden yazar bizzat sorumludur; metnin uydurma atıf, olgu yahut kaynak içermediğini ve intihal teşkil etmediğini denetlemek yazarın yükümlülüğüdür. Yapay zekâ ile üretilmiş yahut değiştirilmiş görseller, kaynağı ve üretim biçimi açıkça belirtilmedikçe kabul edilmez.

2. Hakemler İçin

Hakemler, değerlendirdikleri yazının tamamını yahut bir kısmını üretken yapay zekâ araçlarına yükleyemez; gönderilen yazı gizli bir belgedir ve böyle bir yükleme gizlilik ilkesinin ihlâlidir. Hakem raporundaki bilimsel muhakeme ve nihaî değerlendirme yalnızca hakeme ait olmalıdır; yapay zekâ, hakemin yargısının yerini alamaz. Hakem, raporunu hazırlarken gizliliği ihlal etmeyen sınırlı bir yardım dahi almışsa, bunu editöre bildirmelidir.

3. Editörler İçin

Editörler de gönderilen yazıların gizliliğini korumakla yükümlüdür ve karar süreçlerinde yazıyı haricî yapay zekâ dizgelerine aktaramaz. Kabul, ret yahut düzeltme kararları yapay zekâya devredilemez; bu kararların sorumluluğu editörlere aittir. Editörler, intihal yahut yapay zekâ kaynaklı içerik denetimi için kullandıkları araçları derginin gizlilik ve etik ilkeleri çerçevesinde kullanır.

4. Beyan ve Yaptırım

Bu politikaya aykırı ve beyan edilmemiş yapay zekâ kullanımı bir etik ihlal olarak değerlendirilir ve Etik İlkeler ve Yayın Politikası’nın ilgili hükümleri uyarınca ele alınır. Tereddüt hâlinde yazarlara, kullanımı baştan ve açıkça beyan etmeleri tavsiye edilir.